ხილული სამყაროს ჰორიზონტი

ეს არის იმ სივრცის შემომფარგლავი საზღვარი, რომლის დანახვაც დამკვირვებელს ამ მომენტში შეუძლია, სივრცის ნაწილისგან, რომელიც მისთვის მიუწვდომელია.

ჰორიზონტის არსებობა სამყაროს გაფართოებასთან არის დაკავშირებული. კოსმოლოგიური მოდელის თანახმად, სამყაროს გაფართოება სინგულარული მდგომარეობიდან დაიწყო დაახლოებით 15-20 მილიარდი წლის წინ. ამ მომენტის მერე, გაფართოებად სამყაროში, სინათლის სხივმა სასრული მნიშვნელობის მანძილი გაიარა. ამ საზღვრის იქეთ მყოფი ობიექტები ჰორიზონტს მიღმა არიან და არ ჩანან, რადგან სინათლემ დამკვირვებლამდე მისვლა ვერ მოასწრო. სამყაროს სხვა და სხვა წერტილში მყოფ დამკვირვებელს თავისი ჰორიზონტი აქვს(შეიძლება შევადაროთ დედამიწაზე მყოფ დამკვირვებელს, რომელიც ჰორიზონტისკენ იყურება).

 ადრეულ სამყაროში, ნივთიერების მაღალი სიმკვრივის პირობებში, ფოტონები ვერ ვრცელდებოდნენ თავისუფლად, მუდმივი შთანთქმა-გამოსხივების გამო. ამიტომ დამკვირვებელს, ხარვეზების გარეშე, შეუძლია იმ გამოსხივების დანახვა, რომელიც მაშინ გაჩნდა, როცა სამყარო სრულ გამჭვირვალობამდე გაფართოვდა. ეს ეპოქა წყალბადის რეკომბინაციით განისაზღვრება და შეესაბამება მომენტს Tრეკ = 300 000 წელი დიდი აფეთქებიდან, ნივთიერების r » 10-20გრ/სმ3 სიმკვრივით. თუმცა, მანძილი ჰორიზონტამდე და ზღვრებამდე, რომლებსაც რეკომბინაცია განსაზღვრავს, პრაქტიკულად ერთმანეთს ემთხვევა. დამზერადი მიკროტალღური ფონური გამოსხივება(რელიქტური გამსოხივება) მოდის რეკომბინაციით განსაზღვრული მანძილიდან, ანუ ჰოროზინტამდელი სამყაროს რეგიონებიდან. დროთა განმავლობაში ჰორიზონტი ფართოვდება. გამოსხივების წყარო რაც უფრო ახლოსაა ჰორიზონტთან, მით მეტია მისი წითელი წანაცვლების(z) მნიშვნელობა. დამკვირვებლის თვალთახედვისთვის მისაწვდომ მოცულობაში არის, მართალია ძალიან ბევრი, მაგრამ მაინც ზღვრული რაოდენობის ვარსკვლავები და გალაქტიკები.

Leave a Reply

თქვენი ელფოსტის მისამართი გამოქვეყნებული არ იყო. აუცილებელი ველები მონიშნულია *