ჰიპერსავსე მთვარეობა

2011 წლის 19 მარტს(22:15) მოხდება საკმაოდ იშვიათი ორი ასტრონომული მოვლენის ერთმანეთთან დამთხვევა: სავსემთავრეობა და მთვარის გავლა თავისი ორბიტის დედამიწასთან უახლოეს წერტილში. ბოლოს ასეთი მოვლენა 18 წლის წინ მოხდა – 1983 წლის 28 მარტს. მთვარის ორბიტას აქვს ელიფსის ფორმა, ამიტომ ხილული კუთხური ზომა დედამიწასთან უახლოეს წერტილში 14%-ით მეტია ზომაზე, რომელიც უშორეს წერტილში ყოფნის დროს შეიმჩნევა.

 

 

ცუნამი, მიწისძვრა და “სუპერ სავსემთვარეობა”

 ეს არის წყლის მასებზე მძლავრი ზემოქმედებით წარმოქმნილი გრძელი ტალღები. ცუნამი ძირითადათ წყალქვეშა მიწის ძვრებითაა გამოწვეული(85%), ამ დროს ხდება ოკეანის ფსკერის სწრაფი გადაადგილება (აწევა ან დაწევა). ის ნებისმიერი მიწის ძვრის დროს ჩნდება, თუმცა დიდ სიმძლავრეს აღწევს, როცა მაგნიტუდა 7 და მეტი ბალია. ცუნამის 80% წყნარი ოკეანის პერიფერიებზე ხდება. მოვლენის პირველი მეცნიერული აღწერა ხოსე დე აკოსტამ გააკეთა 1586 წელს. მაშინ მძლავრმა მიწის ძვრამ 25 მეტრიანი ტალღები წარმოშვა, რომლებიც ხმელეთზე 10 კილომეტრის მანძილეზე შეიჭრნენ(პერუ).